W moim życiu był moment, gdy sądziłem, że mam wpływ na wszystko. Wiele się zmieniło, gdy odkryłem zjawisko Czarnego Łabędzia.

Zjawisko, które wywróciło do góry nogami mój światopogląd, a które opisuje Nassim Taleb w swojej książce o tym samym tytule. Autor przekonuje, że w życiu jest znacznie więcej przypadku, niż nam się wydaje. 

Jako przykład przytacza autentyczną historię, która wiele lat temu wstrząsnęła ornitologami. Przez długi czas panowało przekonanie, że łabędzie występują wyłącznie w upierzeniu koloru białego. Prowadzono liczne badania, które utwierdzały fenomen białych łabędzi do czasu… pojawienia się czarnego łabędzia w Australii. Wydarzenie to w ułamku sekundy przekreśliło wszystkie dotychczasowe prace, a cała wiedza o barwie łabędzich piór nadawała się do kosza. 

Taleb wyjaśnia, że Czarny Łabędź ma trzy cechy:

  • jest nieoczekiwany (subiektywnie bardzo mało prawdopodobny),
  • ma porażające konsekwencje,
  • w retrospektywie wydaje się, że był do przewidzenia i jest wytłumaczalny.
Tych zjawisk, czarnych łabędzi, w pędzącym szybko, jak nigdy wcześniej, świecie, jest dużo i w przyszłości będzie tylko więcej. Trzęsienia ziemi, erupcje wulkanów, tsunami, to tylko kilka z wielu przykładów zdarzeń subiektywnie nieoczekiwanych. 
 
Klasycznym przykładem historii współczesnej, jak pisze Paweł Motyl w „Sztuce podejmowania decyzji”, były zamachy na World Trade Center w Nowym Jorku, przeprowadzone przez Al-Kaidę w 2001 roku. Ta „przełomowa innowacja” w branży terrorystycznej całkowicie zaskoczyła Dowództwo Obrony Powietrznej Stanów Zjednoczonych (NORAD), które oczywiście było doskonale przygotowane do działania w przypadku konwencjonalnego ataku powietrze-ziemia.
 
NORAD miał również wdrożone i przećwiczone przez personel liczne procedury w przypadku porwania samolotu pasażerskiego na terytorium USA. Nie przewidziano tylko jednego… że porwany samolot pasażerski może stać się bronią, za pomocą której zostanie przeprowadzony atak powietrze-ziemia, choć na pokładzie nadal będą się znajdować i pasażerowie, i terroryści. Wobec takiego czarnego łabędzia NORAD okazał się całkowicie bezradny.
 
Cenną lekcją z historii WTC jest fakt, że nie jesteśmy w stanie wszystkiego przewidzieć. Ba! W przyspieszającym świecie takich sytuacji jest i będzie coraz więcej. Dlatego przygotuj się na czarnego łabędzia, bo jedno jest pewne: kiedyś Ci się przytrafi.
 
Literatura:
  • Czarny Łabędź. O skutkach nieprzewidywalnych zdarzeń, Nassim Taleb
  • Labirynt. Sztuka podejmowania decyzji, Paweł Motyl

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *